Unijny projekt przepisów znany jako Chat Control wkracza w decydującą fazę. Główną twarzą i inicjatorką tych kontrowersyjnych zmian jest unijna komisarz do spraw wewnętrznych, Ylva Johansson. Pod płaszczykiem walki z przestępczością, Bruksela forsuje rozwiązania, które uderzą w każdego użytkownika internetu.
W skrócie: stoi za tym brukselska biurokracja, która pod pretekstem szczytnego celu – walki z pedofilią i dystrybucją nielegalnych materiałów (CSAM) – próbuje zalegalizować masowe skanowanie prywatnych wiadomości milionów Europejczyków.
Algorytmy sztucznej inteligencji mają automatycznie przeszukiwać to, co piszesz i wysyłasz na platformach takich jak Messenger, Instagram, WhatsApp, Snapchat czy iCloud. Co najgorsze, wersja "2.0" zakłada zmuszenie firm do skanowania treści zanim zostaną one zaszyfrowane (tzw. client-side scanning), co całkowicie niszczy ideę bezpiecznej i poufnej komunikacji w sieci.
Do tej pory aplikacje takie jak WhatsApp czy Signal gwarantowały tzw. szyfrowanie end-to-end. Oznaczało to, że treść wiadomości znali tylko nadawca i odbiorca – nawet właściciele aplikacji nie mogli jej odczytać. Nowe przepisy zmuszają firmy do stworzenia tzw. "tylnych drzwi" (backdoors), co według ekspertów ds. cyberbezpieczeństwa wystawi nas na celownik nie tylko urzędników, ale i hakerów.
W głosowaniu z 9 lipca 2026 większość obecnych europosłów zagłosowała przeciw dalszemu procedowaniu Chat Control. Mimo to projekt został przepchnięty dalej dzięki sprytnemu wykorzystaniu regulaminu i niskiej frekwencji (wiele osób już wyjechało na wakacje). Do zablokowania potrzebna była bezwzględna większość wszystkich posłów Parlamentu Europejskiego, której nie udało się uzyskać. Krytycy otwarcie mówią o proceduralnym tricku.
Systemy filtrujące oparte na sztucznej inteligencji nie są nieomylne. Statystyki pokazują, że algorytmy masowo generują tzw. "fałszywe alarmy" (false positives). Zwykłe zdjęcie dziecka z wakacji na plaży wysłane babci albo medyczna konsultacja dermatologiczna mogą zostać oznaczone przez bota jako nielegalne treści. Efekt? Blokada konta, a w skrajnych przypadkach – automatyczne zgłoszenie sprawy na policję i niesłuszne oskarżenia.
Twórcy najbezpieczniejszych aplikacji, takich jak Signal czy Threema, zapowiedzieli wprost: jeśli prawo zmusi ich do szpiegowania użytkowników, wolą całkowicie wycofać swoje usługi z terenu Unii Europejskiej niż zniszczyć prywatność swoich klientów.
To oni stworzyli i bezwzględnie przepychają ten projekt. Oficjalna argumentacja to ochrona nieletnich przed drapieżcami seksualnymi w sieci. Jednak eksperci ds. cyberbezpieczeństwa oraz obrońcy praw człowieka alarmują wprost: to wprowadzanie masowej inwigilacji obywateli tylnymi drzwiami.
Co ciekawe, organizacje lobbystyczne powiązane z niektórymi gigantami technologicznymi oraz amerykańskimi fundacjami (często finansowanymi przez miliarderów) mocno wspierały te przepisy. Dlaczego? Ponieważ to one dostarczają komercyjne narzędzia i systemy AI służące do masowego skanowania i analizy obrazów.
Kraje Unii są w tej sprawie głęboko podzielone. Część państw (jak np. Hiszpania) bardzo mocno naciskała na radykalną kontrolę czatów. Inne – w tym Polska oraz Niemcy – głośno sprzeciwiają się tak drastycznemu naruszaniu prywatności i niszczeniu cyfrowego bezpieczeństwa obywateli. Walka w organach UE wciąż trwa.